Bảng tra kích thước chia lỗ mặt bích theo tiêu chuẩn JIS, DIN, ANSI
Chia lỗ mặt bích là gì? Trong quá trình lắp đặt hệ thống đường ống công nghiệp, việc xác định chính xác kích thước lỗ mặt bích đóng vai trò quan trọng, giúp các phụ kiện liên kết chắc chắn và đảm bảo độ kín tại vị trí kết nối. Mỗi tiêu chuẩn mặt bích như JIS, DIN hay ANSI đều có quy định riêng về số lượng lỗ bu-lông, đường kính lỗ và đường kính vòng tâm lỗ.
Chia lỗ mặt bích là gì?
Chia lỗ mặt bích là quá trình xác định vị trí, số lượng và khoảng cách giữa các lỗ bu-lông trên bề mặt mặt bích. Những lỗ này được bố trí theo một vòng tròn đồng tâm nhằm tạo liên kết giữa hai mặt bích thông qua bu-lông và đai ốc.
Kích thước chia lỗ cần tuân thủ đúng tiêu chuẩn kỹ thuật để đảm bảo các mặt bích có thể lắp ghép với nhau. Nếu sai lệch về vị trí hoặc đường kính lỗ, quá trình lắp đặt có thể gặp khó khăn, gây mất đồng tâm hoặc ảnh hưởng đến độ kín của hệ thống.
Hiện nay, các tiêu chuẩn lỗ mặt bích phổ biến gồm:
JIS: Tiêu chuẩn công nghiệp Nhật Bản, thường gặp ở các dòng mặt bích JIS 5K, 10K, 16K và 20K.
DIN: Tiêu chuẩn Đức và hệ tiêu chuẩn châu Âu, phổ biến với các cấp áp suất PN10, PN16, PN25 và PN40.
ANSI: Tiêu chuẩn của Mỹ, thường sử dụng các cấp áp suất Class 150, 300, 600 và cao hơn.

Các thông số quan trọng trong bảng tra kích thước chia lỗ mặt bích
Để đọc và sử dụng bảng tra chính xác, người dùng cần hiểu rõ một số thông số kỹ thuật cơ bản sau:
Đường kính danh nghĩa DN
DN (Nominal Diameter) là ký hiệu đường kính danh nghĩa của đường ống và mặt bích. Thông số này dùng để phân loại kích thước phụ kiện, giúp xác định khả năng kết nối giữa các thiết bị trong hệ thống.
Ví dụ: DN50 tương ứng với cỡ ống danh nghĩa 50 mm. Tuy nhiên, DN không phải lúc nào cũng bằng đường kính ngoài thực tế của ống.
Số lượng lỗ bu-lông
Đây là tổng số lỗ được gia công trên mặt bích để lắp đặt bu-lông liên kết. Tùy theo kích thước DN và tiêu chuẩn sản xuất, mặt bích có thể có 4, 8, 12 hoặc nhiều lỗ hơn.
Số lượng lỗ cần được bố trí cân đối để phân bổ lực siết đồng đều, hạn chế tình trạng lệch mặt bích trong quá trình lắp đặt.
Đường kính lỗ bu-lông
Đường kính lỗ bu-lông là kích thước đường kính của từng lỗ được khoan trên mặt bích. Thông số này cần tương thích với đường kính bu-lông sử dụng, đồng thời có dung sai phù hợp theo thiết kế.
Đường kính vòng tâm lỗ PCD
PCD (Pitch Circle Diameter) là đường kính vòng tròn đi qua tâm của tất cả các lỗ bu-lông trên mặt bích.
Đây là thông số quan trọng nhất khi xác định vị trí chia lỗ. Nếu PCD giữa hai mặt bích không tương thích, các lỗ bu-lông sẽ không thể trùng khớp khi lắp đặt.
Đường kính ngoài OD
OD (Outside Diameter) là đường kính ngoài của mặt bích. Thông số này giúp xác định kích thước tổng thể của phụ kiện và cần được phân biệt với PCD.

Bảng tra kích thước lỗ mặt bích theo tiêu chuẩn JIS, DIN, ANSI
Dưới đây là bảng tổng hợp các thông số chia lỗ của một số kích thước mặt bích thông dụng. Các số liệu được trình bày theo đơn vị milimet (mm).
Bảng tra kích thước lỗ mặt bích JIS 10K
JIS 10K là tiêu chuẩn mặt bích Nhật Bản được sử dụng phổ biến trong các hệ thống cấp thoát nước, đường ống công nghiệp và xử lý chất lỏng.
| Cỡ ống DN/A | Số lỗ bu-lông | Đường kính lỗ (mm) | PCD (mm) | OD (mm) |
|---|---|---|---|---|
| DN15 (15A) | 4 | 15 | 70 | 95 |
| DN20 (20A) | 4 | 15 | 75 | 100 |
| DN25 (25A) | 4 | 19 | 90 | 125 |
| DN32 (32A) | 4 | 19 | 100 | 135 |
| DN40 (40A) | 4 | 19 | 105 | 140 |
| DN50 (50A) | 4 | 19 | 120 | 155 |
| DN65 (65A) | 8 | 19 | 140 | 175 |
| DN80 (80A) | 8 | 19 | 150 | 185 |
| DN100 (100A) | 8 | 19 | 175 | 210 |
| DN125 (125A) | 8 | 23 | 210 | 250 |
| DN150 (150A) | 8 | 23 | 240 | 280 |
| DN200 (200A) | 12 | 23 | 290 | 330 |
Nguồn tham khảo: Cao Phong Tiêu Chuẩn Mặt Bích.
Bảng tra kích thước lỗ mặt bích DIN PN16
Mặt bích DIN PN16 thường được sử dụng trong các hệ thống đường ống công nghiệp, cấp nước và xử lý nước. Tiêu chuẩn này có quy định cụ thể về kích thước ngoài, số lỗ và đường kính vòng tâm bu-lông.
| Cỡ ống DN | Số lỗ bu-lông | Đường kính lỗ (mm) | PCD (mm) | OD (mm) |
|---|---|---|---|---|
| DN15 | 4 | 14 | 65 | 95 |
| DN20 | 4 | 14 | 75 | 105 |
| DN25 | 4 | 14 | 85 | 115 |
| DN32 | 4 | 18 | 100 | 140 |
| DN40 | 4 | 18 | 110 | 150 |
| DN50 | 4 | 18 | 125 | 165 |
| DN65 | 4 | 18 | 145 | 185 |
| DN80 | 8 | 18 | 160 | 200 |
| DN100 | 8 | 18 | 180 | 220 |
| DN125 | 8 | 18 | 210 | 250 |
| DN150 | 8 | 22 | 240 | 285 |
| DN200 | 12 | 22 | 295 | 340 |
Nguồn tham khảo: Ông Phụ Kiện Tiêu Chuẩn DIN.
Bảng tra kích thước lỗ mặt bích ANSI Class 150
ANSI Class 150 là cấp áp suất phổ biến trong hệ thống đường ống theo tiêu chuẩn Mỹ. Mặt bích loại này được ứng dụng trong ngành dầu khí, hóa chất, cấp nước và nhiều lĩnh vực công nghiệp khác.
| Cỡ ống DN/NPS | Số lỗ bu-lông | Đường kính lỗ (mm) | PCD (mm) | OD (mm) |
|---|---|---|---|---|
| DN15 (1/2") | 4 | 16 | 60,3 | 90 |
| DN20 (3/4") | 4 | 16 | 69,9 | 100 |
| DN25 (1") | 4 | 16 | 79,2 | 110 |
| DN32 (1-1/4") | 4 | 16 | 88,9 | 115 |
| DN40 (1-1/2") | 4 | 16 | 98,6 | 125 |
| DN50 (2") | 4 | 19 | 120,7 | 150 |
| DN65 (2-1/2") | 4 | 19 | 139,7 | 180 |
| DN80 (3") | 4 | 19 | 152,4 | 190 |
| DN100 (4") | 8 | 19 | 190,5 | 230 |
| DN125 (5") | 8 | 22 | 215,9 | 255 |
| DN150 (6") | 8 | 22 | 241,3 | 280 |
| DN200 (8") | 8 | 22 | 298,5 | 345 |
Nguồn tham khảo: Ống Phụ Kiện Tiêu Chuẩn ANSI.
Lưu ý: Các bảng trên là dữ liệu tham khảo theo thông tin kích thước được tổng hợp. Khi gia công hoặc đặt mua mặt bích, cần đối chiếu bản vẽ và tiêu chuẩn gốc tương ứng, bao gồm cấp áp suất, kiểu mặt bích và phiên bản tiêu chuẩn. Không nên chỉ dựa vào DN để xác định khả năng lắp ghép.
Cách lựa chọn kích thước lỗ mặt bích phù hợp
Để đảm bảo các mặt bích có thể kết nối chính xác, người dùng cần kiểm tra một số yếu tố kỹ thuật trước khi lựa chọn.
Xác định đúng tiêu chuẩn mặt bích
Trước tiên, cần xác định mặt bích thuộc tiêu chuẩn JIS, DIN hay ANSI. Mỗi tiêu chuẩn có quy định riêng về PCD, số lượng lỗ và đường kính lỗ bu-lông.
Không nên tự ý kết hợp hai mặt bích khác tiêu chuẩn chỉ vì chúng có cùng kích thước DN.
Kiểm tra đường kính vòng tâm PCD
PCD quyết định vị trí bố trí các lỗ bu-lông. Khi thay thế hoặc lắp ghép mặt bích, cần đảm bảo PCD của hai sản phẩm tương thích.
Kiểm tra số lượng và đường kính lỗ
Số lượng lỗ và đường kính lỗ cần phù hợp với bu-lông, đai ốc được sử dụng. Nếu lỗ quá nhỏ, bu-lông không thể lắp vừa; nếu quá lớn, liên kết có thể không đảm bảo độ ổn định.
Xem xét cấp áp suất và điều kiện vận hành
Ngoài kích thước chia lỗ, cần kiểm tra cấp áp suất PN hoặc Class, nhiệt độ làm việc và vật liệu chế tạo mặt bích. Những yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chịu tải và độ an toàn của hệ thống.
Những sai sót thường gặp khi chia lỗ mặt bích
Trong quá trình đo đạc và gia công, một số lỗi có thể ảnh hưởng đến độ chính xác của sản phẩm:
Nhầm lẫn PCD và OD: Dẫn đến xác định sai vị trí khoan lỗ.
Chọn sai tiêu chuẩn: Khiến hai mặt bích không thể lắp khớp dù có cùng DN.
Chia sai số lượng lỗ: Làm vị trí bu-lông không đồng đều và gây khó khăn khi lắp đặt.
Sai đường kính lỗ: Khiến bu-lông không tương thích hoặc liên kết không chắc chắn.
Đo đạc thiếu chính xác: Làm sai lệch tâm và khoảng cách giữa các lỗ.
Để hạn chế những sai sót này, nên sử dụng bản vẽ kỹ thuật, dụng cụ đo chuyên dụng và kiểm tra lại toàn bộ thông số trước khi gia công.

Kết luận
Bảng tra kích thước lỗ mặt bích JIS, DIN và ANSI là tài liệu hữu ích giúp kỹ thuật viên, đơn vị gia công và người mua xác định chính xác thông số kết nối đường ống. Trong đó, DN, số lượng lỗ bu-lông, đường kính lỗ, PCD và OD là những thông số cần đặc biệt quan tâm.
Khi lựa chọn mặt bích, cần xác định đúng tiêu chuẩn và cấp áp suất thay vì chỉ dựa vào kích thước DN. Việc kiểm tra đầy đủ thông số trước khi lắp đặt sẽ giúp hạn chế sai lệch, đảm bảo liên kết chắc chắn và nâng cao độ an toàn cho toàn bộ hệ thống đường ống.
Hãy theo dõi honto.vn để nhận thêm thông tin về chia lỗ mặt bích!